Linux.pl
Opcje wyszukiwania podręcznika man:
Lista stron man zaczynających się od znaku:
A   B   C   D   E   F   G   H   I   J   K   L   M   N   O   P   Q   R   S   T   U   V   W   X   Y   Z   ALPHA   NUM   OTHER   ALL
INTRO(1)              Podręcznik programisty linuksowego              INTRO(1)

NAZWA
       intro - wprowadzenie do poleceń użytkownika

OPIS
       Linux jest odmianą systemu Unix i w zasadzie wszystkie uniksowe polece-
       nia użytkownika działają dokładnie tak  samo  pod  Linuksem  (oraz  pod
       FreeBSD i na wielu innych systemach uniksopodobnych).

       Pod Linuksem są dostępne różne graficzne środowiska użytkownika (GUI --
       graphical user interface), w których można zaznaczać myszką i klikać  i
       zacząć  pracę  bez  wcześniejszego  przebijania się przez tony dokumen-
       tacji. Jednakże tradycyjnym środowiskiem Uniksa  jest  interfejs  linii
       poleceń  (CLI  -- command line interface), w którym wpisuje się polece-
       nia, aby powiedzieć komputerowi, co ma zrobić. Jest  to  szybsze  i  ma
       większe  możliwości,  ale  wymaga  sprawdzenia,  jakie  te  komendy są.
       Poniżej przedstawiono podstawowe minimum, tak na początek.

   Login
       Aby zacząć pracę, najprawdopodobniej musisz poznać swój login, to  jest
       nazwę   użytkownika  i  hasło.  Patrz  także  login(1).  Program  login
       uruchamia  powłokę  (interpreter  poleceń).  W   przypadku   środowiska
       graficznego,  wyświetlony  zostanie ekran z menu lub ikonkami i powłokę
       będzie można uruchomić kliknięciem myszy. Patrz także xterm(1).

   Powłoka (shell)
       Polecenia są wydawane powłoce, czyli interpreterowi  poleceń.  Jest  to
       zwykły program i możesz go zmienić. Każdy ma swoją ulubioną powłokę. Ta
       standardowa nazywa  się  sh.  Patrz  także:  ash(1),  bash(1),  csh(1),
       zsh(1), chsh(1).

       Przykładowa sesja może wyglądać tak:

              knuth login: aeb
              Password: ********
              % date
              wto sie  6 23:50:44 CEST 2002
              % cal
                  sierpień 2002
              ni po wt śr cz pi so
                           1  2  3
               4  5  6  7  8  9 10
              11 12 13 14 15 16 17
              18 19 20 21 22 23 24
              25 26 27 28 29 30 31

              % ls
              bin  tel
              % ls -l
              razem 2
              drwxrwxr-x   2 aeb       1024 2002-08-06 23:51 bin
              -rw-rw-r--   1 aeb         37 2002-08-06 23:52 tel
              % cat tel
              maja    0501-1136285
              peter   0136-7399214
              % cp tel tel2
              % ls -l
              razem 3
              drwxr-xr-x   2 aeb       1024 2002-08-06 23:51 bin
              -rw-r--r--   1 aeb         37 2002-08-06 23:52 tel
              -rw-r--r--   1 aeb         37 2002-08-06 23:53 tel2
              % mv tel tel1
              % ls -l
              razem 3
              drwxr-xr-x   2 aeb       1024 2002-08-06 23:51 bin
              -rw-r--r--   1 aeb         37 2002-08-06 23:52 tel1
              -rw-r--r--   1 aeb         37 2002-08-06 23:53 tel2
              % diff tel1 tel2
              % rm tel1
              % grep maja tel2
              maja    0501-1136285
              %
       i  tutaj  wprowadzenie Control-D zakończyło sesję.  Znak %  był znakiem
       zachęty -- jest to sposób oznajmiania przez powłokę, że jest gotowa  na
       przyjęcie  kolejnego polecenia. Znak zachęty może być skonfigurowany na
       wiele sposobów, można w nim umieścić takie rzeczy, jak nazwa  użytkown-
       ika,  nazwa  komputera, bieżący katalog, czas, itd. Przypisanie PS1="Co
       dalej, mistrzu? " zmieni znak zachęty na właśnie taki, jak podano.

       Widzieliśmy, że istnieją polecenia date (wyświetla datę  i  czas)  oraz
       cal (pokazuje kalendarz).

       Polecenie  ls  listuje zawartość bieżącego katalogu -- mówi, jakie masz
       pliki. Z opcją -l wyświetla długą  listę,  która  zawiera  właściciela,
       rozmiar  i  datę  pliku  oraz  uprawnienia do czytania i/lub zmieniania
       pliku. Na przykład plik "tel" ma 37 bajtów, jego właścicielem jest  aeb
       i  właściciel może czytać z pliku i do niego zapisywać, inni mogą tylko
       czytać.  Właściciela i uprawnienia można zmienić  poleceniami  chown  i
       chmod.

       Polecenie  cat  wyświetla zawartość pliku. (Nazwa pochodzi od "concate-
       nate and print"  ("scal  i  wydrukuj"):  wszystkie  pliki  podane  jako
       parametry  są  łączone a następnie wysyłane na "standardowe wyjście", w
       tym przypadku ekran terminalu).

       Polecenie cp (od "copy" -- "kopiuj") skopiuje plik. Z  drugiej  strony,
       polecenie mv (od "move" -- "przenieś") tylko zmieni mu nazwę.

       Polecenie  diff  wyświetla różnice między dwoma plikami. Tutaj nie było
       żadnego wyjścia, ponieważ nie było różnic.

       Polecenie rm (od "remove" -- "usuń") usuwa plik i -- bądź ostrożny!  --
       plik nieodwołalnie znika. Nie ma kosza ani nic w tym rodzaju. Usunięcie
       oznacza utracenie pliku.

       Polecenie grep (od "g/re/p") szuka wystąpień podanego łańcucha znaków w
       jednym lub więcej plikach.  Tutaj znalazło numer telefonu Mai.

   Ścieżki i katalog bieżący
       Pliki  znajdują  się  w rozległym drzewie, hierarchii plików.  Każda ma
       nazwę ścieżki, opisującą ścieżkę z korzenia drzewa (który jest nazywany
       /)  do pliku. Na przykład taką pełną ścieżką mogłoby być /home/aeb/tel.
       Ponieważ podawanie pełnych ścieżek za  każdym  razem  nie  byłoby  zbyt
       wygodne,  więc  dla  plików  znajdujących się w bieżącym katalogu można
       podać tylko ostatni komponent ścieżki. To dlatego "/home/eb/tel"  można
       skrócić do "tel", jeżeli bieżącym katalogiem jest "/home/aeb".

       Polecenie pwd wyświetla nazwę bieżącego katalogu.

       Polecenie  cd  zmienia  bieżący katalog.  Wypróbuj: "cd /" i "pwd" oraz
       "cd" i "pwd".

   Katalogi
       Polecenie mkdir tworzy nowy katalog.

       Polecenie rmdir usuwa katalog, jeżeli jest pusty  lub  zgłasza  błąd  w
       przeciwnym wypadku.

       Polecenie  find  (z  raczej rozbudowaną składnią) wyszuka pliki o danej
       nazwie lub innej właściwości. Na przykład "find . -name tel" znalazłoby
       wszystkie  pliki  "tel",  zaczynając  wyszukiwanie od obecnego katalogu
       (który jest nazywany "."). A "find / -name tel" zrobiłoby to samo,  ale
       zaczęłoby  wyszukiwanie  od  korzenia  drzewa.  Ponieważ przeszukiwanie
       wielogigabajtowego  dysku  może  zająć  sporo  czasu,  czasami  lepszym
       pomysłem może być użycie polecenia locate(1).

   Dyski i systemy plików
       Polecenie  mount  dołącza system plików znaleziony na jakimś dysku (lub
       dyskietce, CDROM-ie itp.) do hierarchii  systemu  plików.  A  umount  z
       powrotem  go  odłącza.  Polecenie  df  mówi,  jak wiele wolnego miejsca
       pozostało na dysku.

   Procesy
       W  systemach  uniksowych  może  jednocześnie  działać  wiele  procesów,
       zarówno  uruchomionych  przez  użytkownika,  jak i systemowych. Procesy
       uruchamiane z konsoli są procesami pierwszoplanowymi,  a  pozostałe  są
       procesami  działającymi w tle.  Polecenie ps pokazuje, jakie procesy są
       aktywne i jakie numery zostały przypisane tym procesom. Polecenie  kill
       pozwala na pozbycie się procesów. Bez żadnej opcji wysyła tylko przyja-
       cielskie  żądanie:  proszę  się  zakończyć.  A  "kill  -9",  po  którym
       następuje  numer  procesu, natychmiast zabije proces. Procesy pierwszo-
       planowe mogą często zostać zabite przez naciśnięcie Control-C.

   Wyszukiwanie informacji
       Istnieją tysiące poleceń, każde mające wiele opcji. Tradycyjnie polece-
       nia  są  udokumentowane  w stronach podręcznika ekranowego (takich, jak
       ta), tak więc polecenie "man kill" dokumentuje sposób użycia  polecenia
       "kill"  (a  "man  man" wyświetla dokumentację programu "man").  Program
       man wyświetla tekst za  pomocą  pagera,  którym  zazwyczaj  jest  less.
       Naciśnij klawisz spacji, aby wyświetlić kolejną stronę, naciśnij q, aby
       zakończyć.

       Wszelka dokumentacja zwyczajowo odwołuje się do stron podręcznika ekra-
       nowego  przez  podanie  nazwy  i numeru sekcji, jak na przykład man(1).
       Strony  podręcznika  są  zwięzłe  i  pozwalają  na  szybkie  wyszukanie
       jakiegoś zapomnianego szczegółu. Dla nowych użytkowników użyteczny jest
       tekst wprowadzenia z większą liczbą przykładów i wyjaśnień.

       Z wieloma programami GNU/FSF  są  dostarczane  pliki  info.   Polecenie
       "info info" wyświetli wprowadzenie na temat użycia programu "info".

       Specjalne  tematy  są  często  omawiane  w  dokumentach  HOWTO. Sprawdź
       zawartość katalogu /usr/share/doc/howto/pl lub  /usr/share/doc/howto/en
       i użyj przeglądarki www, jeżeli znajdziesz tam pliki HTML.

Linux                             2002-08-06                          INTRO(1)

Time taken: 0.00015 seconds


Created with the man page lookup class by Andrew Collington, php@amnuts.com